Proqram təminatı lisenziya xərcləri bir çox müəssisənin IT büdcəsinin ən böyük maddələrindən birini təşkil edir. Lakin araşdırmalar şirkətlərin aldığı proqram təminatı lisenziyalarının %30-40-ının istifadə olunmadığını və ya az istifadə edildiyini göstərir. Lisenziyalaşdırma optimallaşdırması bu israfı aradan qaldıraraq ciddi xərc qənaəti təmin edir.
Proqram Təminatı Lisenziyalaşdırma Modelləri
| Model | Açıqlama | Uyğun Vəziyyət |
|---|---|---|
| İstifadəçi Başına | Hər istifadəçi üçün ayrı lisenziya | Sabit istifadəçi sayı |
| Eyni Zamanlı İstifadəçi | Eyni anda istifadə edən say | Növbəli iş rejimi |
| SaaS Abunəlik | Aylıq/illik ödəniş | Çevik ehtiyaclar |
| İstifadə Əsaslı | İstehlak miqdarına görə | Dəyişən yük |
| Korporativ Müqavilə | Bütün təşkilat üçün tək müqavilə | Böyük qurumlar |
Optimallaşdırma Addımları
Addım 1: Proqram Təminatı İnventarı
Təşkilatdakı bütün proqram təminatlarını, versiyalarını və lisenziya növlərini müəyyən edin. Avtomatik kəşf alətləri bu prosesdə böyük rahatlıq təmin edir. Kölgə IT (shadow IT) çərçivəsində bilinməyən proqram təminatlarını da aşkarlayın.
Addım 2: İstifadə Təhlili
Hər proqram təminatının real istifadə məlumatlarını toplayın. Heç istifadə olunmayan, nadir istifadə olunan və intensiv istifadə olunan proqram təminatlarını təsnifləşdirin. Bu təhlil optimallaşdırma imkanlarını aydın şəkildə ortaya qoyur.
Addım 3: Lisenziya Uyğunluq Nəzarəti
Mövcud istifadənin lisenziya şərtlərinə uyğun olub-olmadığını yoxlayın. Artıq lisenziya (overspend) və əskik lisenziya (compliance riski) hallarını müəyyən edin.
Addım 4: Konsolidasiya
Oxşar funksiya yerinə yetirən birdən çox proqram təminatını tək bir həlldə birləşdirin. Məsələn, birdən çox layihə idarəetmə aləti əvəzinə tək bir platforma və ya fərqli şöbələrdəki CRM həlləri əvəzinə mərkəzi bir sistem istifadə edin.
SaaS Rasionallaşdırması
SaaS alətlərinin sayı sürətlə artmaqdadır. Orta hesabla bir şirkət 100-dən çox SaaS tətbiqi istifadə edir. SaaS rasionallaşdırması ilə təkrarlanan funksiyaları birləşdirin, istifadə olunmayan abunəlikləri ləğv edin və toplu müqavilələrlə vahid xərcləri azaldın.
Konsolidasiya ilə Qənaət
PratikEsnaf.Net kimi hərtərəfli ERP həlləri mühasibat, anbar, satış və müştəri idarəetməsi kimi bir çox funksiyanı tək platformada birləşdirərək ayrı proqram təminatı lisenziyalarına olan ehtiyacı aradan qaldırır. Bənzər şəkildə E-Fatura.Net inteqrasiyası ayrı bir fakturalama proqram təminatı ehtiyacını aradan qaldırır.
Lisenziya İdarəetməsi Ən Yaxşı Təcrübələr
- Mərkəzi lisenziya idarəetməsi bölməsi və ya məsul şəxs təyin edin
- Yeniləmə təqvimi tutun və yeniləmədən əvvəl istifadə təhlili aparın
- Təchizatçı danışıqlarında istifadə məlumatlarını əlinizdəki ən güclü arqument kimi istifadə edin
- Açıq mənbə alternativlərini qiymətləndirin: hər kommersiya proqram təminatının açıq mənbə ekvivalenti olmaya bilər, amma bir çoxunun var
- Müntəzəm audit aparın: ildə ən az bir dəfə əhatəli lisenziya auditi həyata keçirin
- Çıxış strategiyası planlaşdırın: vendor lock-in riskini azaltmaq üçün daşınabilirliyi qiymətləndirin
Nəticə
Lisenziyalaşdırma optimallaşdırması IT büdcəsində sürətli və konkret qənaət təmin edən aşağı riskli bir təşəbbüsdür. TAGUM olaraq müəssisələrin proqram təminatı portfellərini təhlil edir və xərc-effektiv həllər təklif edirik.
